ลำพูน – สภาพลเมืองจังหวัดลำพูน, เครือข่ายภาคประชาชนในจังหวัดลำพูน และ องค์การบริหารส่วนจังหวัดลำพูน จัดเวทีรับฟังความคิดเห็นเพื่อสร้างการมีส่วนร่วมในการออกแบบทิศทางการบริหารจัดการตนเองของท้องถิ่น
วันนี้(27 มี.ค. 60) ณ ห้องประชุมองค์การบริหารส่วนจังหวัดลำพูน สภาพลเมืองจังหวัดลำพูน, เครือข่ายภาคประชาชนในจังหวัดลำพูน และ องค์การบริหารส่วนจังหวัดลำพูน(อบจ.ลำพูน)(ในฐานะผู้สนับสนุนสถานที่และกลไกความร่วมมือในพื้นที่) จัดงาน(Event Overview)เวทีรับฟังความคิดเห็นเพื่อสร้างการมีส่วนร่วมในการออกแบบทิศทางการบริหารจัดการตนเองของท้องถิ่น
วัตถุประสงค์และที่มาของโครงการ(Objectives and Rationale) สืบเนื่องจากการขับเคลื่อนแนวคิด “จังหวัดจัดการตนเอง” มุ่งเน้นการเปิดโอกาสให้ภาคพลเมืองในจังหวัดลำพูนเป็นผู้ออกแบบและตัดสินใจในวิถีการพัฒนาพื้นที่ด้วยตนเอง เวทีนี้จึงถูกจัดขึ้นเพื่อทำลายข้อจำกัดของระบบราชการส่วนกลางที่มักใช้นโยบายแบบ “การตัดเสื้อตัวเดียวให้คนทั้งประเทศใส่” ไม่สอดคล้องกับบริบทและความต้องการที่หลากหลายของแต่ละพื้นที่
นายเจนณรงค์ กาสุยะ ผู้ประสานงานเครือข่ายกระจายอำนาจจังหวัดลำพูน ได้ให้ทัศนะถึงความจำเป็นเชิงโครงสร้างไว้ว่า : “ท้องถิ่นเรามีศักยภาพและมีความพร้อม แต่ปัจจุบันถูกปิดกั้นด้วยกฎระเบียบที่ทับซ้อนกันอย่างน้อย 42 ฉบับ ประกอบกับข้อจำกัดด้านงบประมาณ ทำให้การดำเนินงานถูกจำกัดอยู่เพียง”‘ข้อจำกัดด้านอำนาจหน้าที่ตามกรอบกฎหมายปัจจุบัน(Mandatory Functions)” หรือทำได้เฉพาะสิ่งที่ส่วนกลางสั่งให้ทำ แต่ไม่สามารถริเริ่มนวัตกรรมหรือกิจกรรมใหม่ที่ตอบสนองความต้องการที่แท้จริงของคนในพื้นที่ได้”
ดังนั้น นิยามของการ “คืนอำนาจ” ที่ทางเครือข่ายฯ นำเสนอ คือการมุ่งสู่การกระจายอำนาจภายใต้บริบทของรัฐเดี่ยวที่มีความสมดุล โดยให้ท้องถิ่นมีอิสระในการบริหารจัดการภาษีและบริการสาธารณะเพื่อพัฒนาจังหวัดได้อย่างตรงจุด โดยมิใช่การแยกตัวออกจากส่วนกลาง แต่เป็นการสร้างโครงสร้างที่เอื้อต่อการบริหารจัดการตนเองอย่างมีประสิทธิภาพ..
รายนามผู้ทรงคุณวุฒิและผู้มีส่วนร่วม(Key Participants and Stakeholders) การจัดเวทีในครั้งนี้ได้รับความสนใจจากผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในระดับนโยบายและระดับปฏิบัติการ ประกอบด้วย:
– ผู้นำเสนอและชี้แจงวัตถุประสงค์ : นายเจนณรงค์ กาสุยะ(ผู้ประสานงานเครือข่ายกระจายอำนาจจังหวัดลำพูน)
– ประธานในพิธีเปิดฯ : นายกมล ยะพรม(ที่ปรึกษานายก อบจ.ลำพูน)
– คณะสมาชิกวุฒิสภา(สว.): ผู้ร่วมแลกเปลี่ยนความสำคัญและอนาคตการกระจายอำนาจ
1. นายนรเศรษฐ์ ปรัชญากร สว.
2. นายประภาส ปิ่นตบแต่ง สว.
3. นายวีระยุทธ สร้อยทอง สว.
4. นางกัลยา ใหญ่ประสาน สว.
ในส่วนของภาคประชาชน ประกอบด้วยตัวแทนจาก ภาคเกษตรกร ภาคธุรกิจ และบุคลากรท้องถิ่น ถือเป็นแหล่งข้อมูลปฐมภูมิที่สำคัญที่สุด โดยเวทียึดถือหลักการ “ทุกเสียงมีน้ำหนักเท่ากัน” เพื่อให้ได้ข้อสรุปที่มาจากเสียงสะท้อนของคนในพื้นที่อย่างแท้จริง
ประเด็นสำคัญจากการสนทนากลุ่มย่อย(Key Focus Group Discussions)จากการระดมความคิดเห็นผ่าน 6 ข้อถกเถียงสำคัญ สามารถสังเคราะห์ออกมาเป็นประเด็นยุทธศาสตร์ 4 ด้านหลัก ดังนี้:
– ด้านอำนาจหน้าที่(Powers and Duties) พิจารณาการถ่ายโอนภารกิจบริการสาธารณะที่จังหวัดควรมีอำนาจบริหารจัดการเบ็ดเสร็จ เพื่อให้เกิดความคล่องตัวและตอบสนองความต้องการในพื้นที่ โดยเฉพาะในด้าน การขนส่งมวลชน การจัดการสิ่งแวดล้อม และการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม
– ด้านการเมืองท้องถิ่น(Local Politics) การแสวงหาข้อสรุปเรื่องที่มาของผู้บริหารระดับจังหวัด(การเลือกตั้งผู้ว่าราชการจังหวัด) ควบคู่ไปกับการจัดตั้งและส่งเสริมบทบาทของ “สภาพลเมือง” เพื่อทำหน้าที่เป็นกลไกในการตรวจสอบและคานอำนาจ(Check and Balance) ให้เกิดความโปร่งใสและยึดโยงกับภาคประชาชน
– ด้านการเงินและการคลัง(Finance and Fiscal) ข้อเสนอเรื่องการปฏิรูปสัดส่วนภาษี โดยพิจารณาเกณฑ์ที่เหมาะสมในการจัดสรรภาษีที่จัดเก็บได้ในพื้นที่ให้ตกเป็นของท้องถิ่นในสัดส่วนที่เพิ่มขึ้น เพื่อลดการพึ่งพางบประมาณจัดสรรจากส่วนกลางและสร้างความมั่นคงทางการคลังในระดับพื้นที่
– ด้านการบริหารงานบุคคล(Human Resource Management) การปรับโครงสร้างให้ข้าราชการและเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานในพื้นที่สังกัดต่อตัวจังหวัดโดยตรง เพื่อเปลี่ยนผ่านวัฒนธรรมการทำงานให้มุ่งเน้นการรับใช้และตอบสนองต่อประชาชนในพื้นที่ลำพูนเป็นลำดับแรก
ประเด็นทั้งหมดนี้ ถูกกลั่นกรองโดย “คนรู้ปัญหาหน้างาน” พบข้อจำกัดจากการปฏิบัติจริง นำไปสู่ข้อเสนอที่สามารถนำไปปรับใช้ได้ในเชิงปฏิบัติมากกว่านโยบายที่ถูกกำหนดจากส่วนบนลงล่าง
5. เป้าหมายเชิงนโยบายและทิศทางในอนาคต(Policy Goals and Next Steps)
เป้าหมายสูงสุดของการจัดเวทีครั้งนี้ คือการรวบรวมข้อมูลและความเห็นทั้งหมดมาประมวลผลเพื่อจัดทำเป็น “ข้อเสนอเชิงนโยบาย” ที่มีความสมบูรณ์
สำหรับขั้นตอนต่อไป ข้อมูลชุดนี้จะถูกส่งต่อให้แก่สภาพลเมืองจังหวัดลำพูน และคณะกรรมาธิการที่เกี่ยวข้อง เพื่อใช้เป็นฐานข้อมูลหลักในการขับเคลื่อนและพัฒนาร่างกฎหมายระดับจังหวัด(ร่างกฎหมายลำพูนจัดการตนเอง) ตลอดจนเป็นการสร้าง Roadmap ในการนำเสนอกรอบแนวคิดการกระจายอำนาจที่เป็นรูปธรรมต่อรัฐสภาต่อไป เพื่อให้การกระจายอำนาจเกิดขึ้นได้อย่างยั่งยืนและตอบโจทย์คุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างแท้จริง..
กรรณิการ์ วิจิตรสกลการ/ข่าว
สุทธิสม น้อยหา/ภาพ
ศูนย์ข่าวภาคเหนือ 24northernnews เชียงใหม่/รายงาน